Konu: Zeytin türleri, çeşitleri

[B]Kalamata veya Ödemiş Eşek Zeytini[/B] çeşidi İzmir'in ödemiş ilçesi ve civarında yaygın olarak görülen bir çeşittir. Meyveleri ve çekirdekleri çok iridir. Meyveleri %21,8 oranında yağ içerir. Meyve eti sert olduğundan beklemeye dayanıklıdır. Daneleri çok iri olduğundan standart dışıdır. Ancak son yıllarda iç ve dış piyasada iri zeytin talebinin artması nedeniyle yeşil sofralık olarak değerlendirilmeye başlamıştır.

*Değerler hava ve bakım şartlarına göre değişiklik gösterebilir.

Kaynak : zeytin-fidanı

Marmara Zeytin Tarım Satış Kooperatifleri Birliği (Marmara Birlik) Yönetim Kurulu Başkanı Refi Taviloğlu, [B]“su zeytini veya eşek zeytini” [/B]olarak bilinen Karamürsel kalamata zeytininin dünya piyasalarında boy gösteren Yunan kalamatasıyla yarışacağını söyledi.

Taviloğlu, kalamata zeytininin Marmara Birlik tarafından dünya pazarına açılacağını kaydetti.
Yaklaşık 40 bin zeytin işleme kapasitesine sahip olduklarını ve dışa açılım planları yaptıklarını ifade eden Taviloğlu, “Birlik, Avrupa, Rusya ve Amerika`da ciddi pazarı olan Yunanlıların efsanevi kalamata zeytini ile birebir eş olan Karamürsel su tipi zeytini ile dünya pazarına girecek. Alışık olunan damak tadı ile pazara girecek olan Marmara Birlik`in pazar yoklamasında Türk zeytinini Avrupa ve tüm dünyada yine Türklerin tükettiği ortaya çıktı. Amerika`daki Ermeniler de Türk zeytininin en önemli tüketicilerinden. Karamürsel`de yetişen kalamata zeytini bundan böyle dünya pazarlarında satılacak” diye konuştu.

Refi Taviloğlu, zeytin fidanı teşviki ile yurdun her yanında plansızca zeytin fidanlarının ekildiğini, bu alanların yüzde 90`ının Gemlik tipi zeytin fidanlarından oluşturulduğunu öne sürdü. Söz konusu durumun Türk zeytinciliğine ciddi bir darbe vuracağını savunan Taviloğlu, şunları söyledi: “Zeytincilikte Türkiye çapında geniş dikim alanları oluşturuldu. Bu işin disipline alınması gerekiyor.

Tarım ve Köyişleri Bakanlığı`nca sofralık, yağlık zeytin, yeşil zeytin türü için alanlar belirlenmeli. Ortaya farklı ve kalitesiz ürünler çıktı. Bu durum hem ürünleri hem de müşterinin aklını karıştırdı.

Kaynak : Gıda sanayii

[B]Kalamata Usulü Zeytin [/B]

Bu usulde siyah zeytin hazırlanması daha çok Yunanistan'da yaygın olup, Kalamata zeytin çeşidi kullanılır. Ülkemizde ise kalamata tipi zeytin Gemlik yöresinde yapılır ve genellikle Karamürsel dolaylarının iri daneli Karamürsel-Su zeytin çeşidi kullanılır. Kalamata Usulü siyah zeytinler 3 şekilde hazırlanır:

A. Birinci Hazırlama Yöntemi

Hasat ve nakil: Zeytinler tam olgunlaştıklarında elle hasat edilerek küfe, plastik ya da tahta sandıklar içinde salamura işletmesine getirilir.

Seçme ve boylama: Salamura işletmesine gelen zeytinler iriliklerine göre ayrılır ve rengi bozuk, yaralı ve berelilerle olgun ve ham olanlar elle ayıklanır.

Çizme ve tatlılaştırma: Acılığı kısa zamanda gidermek ve bünyelerine sirke almalarını kolaylaştırmak amacıyla zeytinler elle ya da otomatik çizme makinelerinde çizilirler. Genellikle zeytin iki yanından çizilir ya da bazı yörelerde yapıldığı gibi daneler iğneyle delinir. Çizilen daneler tatlı soğuk suya ya da % 2'lik tuzlu suya konur. Sık sık su ya da salamura değiştirilmek suretiyle 5'8 günde zeytinlerin acılığı giderilmiş olur.

Sirkeye koyma: Tatlılaşan zeytinler, kaliteli üzüm sirkesi içine konarak sirke tadını alıncaya kadar bir-iki gün bekletilirler.

Pazarlama: Sirkeden çıkarılan zeytinler lâklı teneke kutularda ve % 8'lik salamura içinde piyasaya çıkarılır. Salamurada asitlik (sirke asidi cinsinden) % 0,5' 0,75 civarında olmalıdır. Bazen bir kaç dilim limon, biraz zeytinyağı ve defne yaprağı da konarak zeytine özel tat kazandırılır.

B. İkinci Hazırlama Yöntemi

Birinci hazırlama yönteminde sirke kaybı çok yüksek olmaktadır. Bu nedenle, yöntemde değişiklik yapılarak zeytinlerin sirkeye konma işlemi kaldırılmış, bunun yerine istenilen asitliği sağlayacak şekilde ambalaj salamurasına sirke katılması tercih edilmiştir.

C. Üçüncü Hazırlama Yöntemi

Son yıllarda Kalamata Usulü siyah zeytin hazırlamasında en çok bu yöntem kullanılmaktadır. Hasat edilip işletmeye getirilen zeytinler çizilmeden ağaç fıçı ya da beton havuzlarda tatlı su içinde tatlandırılır. Böylece acılığı giden zeytinler piyasaya çıkarılıncaya kadar % 8'10'luk salamurada bekletilir. Pazar durumuna göre zeytinler salamuradan çıkarılarak boylanır, çizilir ve yeni hazırlanmış % 8'lik salamurayla lâklı teneke kutularda ambalajlanır. Salamuraya bir miktar sirke ve zeytinyağı ile koku veren bitkiler (defne, kekik v.b) katılabilir.

Kaynak : Çelikzeytin

[B]Ayvalık Yağlık
[/B]
Orijini: Edremit

Coğrafi Dağılımı:Çanakkale,Ege Bölgesi. Körfez yöresi,izmir,içel,Antalya,Adana,
Kahramanmaraş ve Mardin'e kadar uzanmaktadır.

Ülkemiz toplam ağaç sayısının %19'unu ,Ege Bölgesi'nin %23'ünü oluşturur..
Yağı kimyasal ve duyusal özellikleri yönünden birinci sırada yer alır.
Bölgesinde yağlık olarak değerlendirilir.
[B]
Bazı Özellikleri: [/B]

•iyi bakım şartlarında kuvvetli gelişir
•Meyve orta büyüklükte
•Orta derecede periyodisite gösterir
•Mekanik hasada uygun yapıya sahip
•Verimi iyi
•Kendine verimli
•Soğuğa kısmen dayanıklıdır
•Çelikle Çoğaltılır
Kullanımı:
Yağı altın sarısı renginde, meyve kokusu iÇeren, aromatik, kimyasal ve duyusal özellikleri bakımından birinci sırada yer alır.

Son yıllarda meyve eti renginin pembeye döndüğü dönemde Pembe Çizme Zeytin tipinde değerlendirilir,

Siyah olum döneminde hasat edilerek siyah sofralık olarak Sele tipinde değerlendirilir.


[B]Domat
[/B]
Orijini: Akhisar

Coğrafi Dağılımı ve Önemi:Manisanın Akhisar ,Turgutlu, Saruhanlı ,izmir'in merkez, Kemalpaşa, Selçuk, Aydın'ın merkez, Söke ,Karacasu, Kuyucak ilçeleri.

Toplam ağaç sayısının %1.4 ünü oluşturur.Yeşil sofralık özellikle dolgu zeytini olarak değerlendirir.

[B]Bazı Özellikler:
[/B]
•iyi bakım şartlarında kuvvetli gelişir.
•Meyve iri
•iyi bakım koşullarında düzenli ürün verir.
•Verimli
•Erken meyveye yatar
•Geç sulamalarda soğuğa karşı duyarlıdır
•Aşı ile çoğalır

Kaynak : Nedim fidan

Çeşitler ve bölgelere tavsiye edilenler.

[url=http://www.zae.gov.tr/islah/3.asp]Islah Blm | Zeytincilik Aratrma Enstits[/url]

[url=http://www.zeytinportali.com/article/47/bolgelere-gore-yerli-zeytin-cesitleri-2.aspx]Bölgelere Göre Yerli Zeytin Çeşitleri - 2 | Zeytin Portalı[/url]

Ankara bölgesine uygun bir zeytin bulamadık gitti

Yakında bize bir müjdeli haber verirsiniz diye düünüyorum

Çok istedigim bitkilerden, saksıda bile edinmeyi düşünmüştüm.

Tarım bakanlıgı yetiştiricilik föyünden

[B]Memeli[/B]:İzmir ilinin özellikle Menemen, Kemalpaşa ilçelerinde yaygın olan bir çeşittir. İyi gelişir. Meyvesi iridir. Ovaldir. Yeşil meyve rengi açık yeşilimsi sarı, et-çekirdek bağlantısı orta kuvvettedir. Çekirdek küçüktür. Meyvede uçta belirgin bir meme bulunur. Çeşit adını bu özelliğinden alır. Verimi iyi olan bir çeşittir. İzmir ve civarında yetiştirilen bu çeşide eski zeytinliklerde rastlamak mümkündür. Ürün sofralık ve yağlık olarak değerlendirilir.

[B]Memecik[/B]: Meyvesi iridir. Memeli olup çeşit adını buradan alır. Yeşil meyvesi puslu koyu zeytin yeşili renktedir. Olgun meyvesi koyu vişne-siyahtır. Et-çekirdek bağlantısı oldukça kuvvetlidir. Çekirdek küçüktür. Verimli bir çeşittir. Kuvvetli periyodisite gösterir. Ege bölgesindeki ağaç varlığının % 50 den fazlasını memecik teşkil eder. Ürün yağlık ve sofralık olarak değerlendirilir.

[B]Ayvalık[/B]: Meyve büyüklüğü ortadır. Şekil yuvarlağa yakındır. Yeşil meyve rengi puslu, tipik zeytin yeşili rengindedir. Olgun meyve rengi koyu vişnedir. Et-çekirdek bağlantısı kuvvetlidir. Çekirdek büyüklüğü ortadır. Orta derecede periyodisite gösterir. Kendine verimlidir. Pembe olumda sofralık olarak değerlendirilir. Daha çok yağlık olarak değerlendirilen bir çeşittir.

[B]Gemlik[/B]:Meyve büyüklüğü ortadır. Yeşil meyve rengi puslu, tipik zeytin yeşilidir. Olgun meyve parlak, koyu siyahtır. Et çekirdekten kolay ayrılır. Çekirdek büyüklüğü ortadır. İyi bakım şartlarında düzenli ürün verir. Kısmen kendine verimlidir. Daha çok sofralık olarak değerlendirilir.

[B]İzmir sofralık[/B]: İzmir ili civarındaki eski zeytinliklerde rastlanılan bir çeşittir. Meyvesi çok iridir. Şekli ovaldir. Ucu memelidir. Yeşil meyve rengi tipik zeytin yeşili rengindedir. Olgun meyve rengi parlak koyu vişne-siyahtır. Çekirdek küçüktür. Gelişmesi ve verimi düşük bir çeşittir. Şiddetli periyodisite gösterir. Boncuklu meyve oluşumu vardır. Bu nedenlerle pek yayılma imkanı bulamamış bir çeşittir. Yeşil sofralık olarak değerlendirilir.

[B]Uslu[/B]:İzmir, Manisa ve Aydın’da yetiştirilen bir çeşittir. Meyve büyüklüğü ortadır. Yeşil meyve rengi parlak yeşildir. Olgun meyve rengi parlak koyu siyahtır. Ucu memesizdir. Çekirdek etten kolay ayrılır. Çekirdek büyüklüğü ortadır. İyi bakım şartlarında düzenli ürün verir. Siyah sofralık olarak değerlendirilen bir çeşittir.

[B]Çakır:[/B]İzmir ve civarındaki eski zeytinliklerde rastlanılan bir çeşittir. Meyvesi orta büyüklüktedir. Şekli armut büyüklüğündedir. Yeşil meyve rengi hafif puslu, yeşildir. Olgun meyve rengi koyu vişne-siyahtır. Et-çekirdek bağlantısı kuvvetlidir. Çekirdek küçüktür. Erken meyveye yatar, verimlidir. Kısmen kendine verimlidir. Meyvelerin yeşil kalışından ötürü çeşide çakır denmektedir. Yağlık bir çeşittir. Yeşil sofralık olarak da değerlendirilir.

[B] Çilli[/B]:İzmir ilinin Bornova, Kemalpaşa; Manisa ilinin ise Turgutlu ilçelerindeki eski zeytinliklerde rastlanan bir çeşittir. Meyvesi iridir. Şekli yuvarlağa yakın ovaldir. Memesizdir. Meyvesi çillidir. Çeşit adını buradan alır. Olgun meyve rengi koyu siyahtır. Et çekirdekten kolay ayrılır. Çekirdek küçüktür. Periyodisite gösterir. Yeşil sofralık olarak değerlendirilen bir çeşittir.

[B] Domat:[/B] Meyvesi iridir. Şekli silindiriktir. Yeşil meyve rengi açık yeşildir. Olgun meyve rengi parlak koyu bordodur. Çekirdek büyüklüğü ortadır. Verimlidir. Zayıf periyodisite gösterir. Düzenli ürün verir. İyi bir tozlayıcıdır. Yeşil sofralık olarak değerlendirilir. Çekirdek eti çıkarılarak dolgulu zeytin şeklinde işlenir.

[B] Manzanilla:[/B]Meyvesi orta büyüklüktedir. Şekli yuvarlaktır. Yeşil meyve rengi tipik zeytin yeşili rengindedir. Olgun meyve koyu vişne-siyahtır. Et çekirdekten kolay ayrılır. Çekirdek küçüktür. Bakım tedbirleri iyi olursa düzenli ürün verir. Kendine verimlidir. Erken olgunlaşan bir çeşittir. Yeşil sofralık olarak değerlendirilir.

[B]Erkence(hurma):[/B]İzmir yağlık, yerli yağlıktır. Çekirdek etten kolayca ayrılır. Çekirdek küçüktür. Kuvvetli periyodisite gösterir. Kısmen kendine verimlidir. Esasen yağlık olarak değerlendirilen bir çeşittir. Nemli deniz rüzgarının hakim olduğu yerlerde meyve ağaç üzerinde acılığını kaybeder, kahverengi renk alır ve doğrudan yenilebilecek bir hal alır. Bu nedenle bu çeşide hurma zeytini de denir.